 |
| Anders Svor: Christian Michelsen.
Bronse, 1906, i Svormuseet,
Hornindal. |
|
 |
| Kongskross med portrett av Oscar
II. i Svormuseet. |
|
 |
| Kong Oscar II (1829-1907), siste
unionskongen, konge i Norge 1876-1905.
|
| |
|
1905 - Christian Michelsen og Oscar II i
SvormuseetI 1905 vart Norge eit heilt fritt og
sjølvstendig land. Unionen med Sverige vart oppløyst ved
Stortinget sitt vedtak 7. juni. Denne artikkelen handlar
om to arbeid av bilethoggaren Anders Svor, - ei byste av
Christian Michelsen i bronse og eit portrett av Oscar II
i tre, - begge i Svormuseet i Hornindal.
Byrja som treskjerar
Bilethoggaren Anders
Svor (1864-1929) byrja som treskjerar før han i tok til
med modellering ved Den Kgl tegneskole i Kristiania, og
i 1891 vann gullmedalje på ei utstilling i Berlin med
skulpturen David. Fleire av arbeida hans kan knytast til
unionsoppløysinga. Her skal vi trekkja fram to, - eit
kunststykke i treskjering og ei byste i bronse. Begge
kunstverka er i Svormuseet i Hornindal.
Kongskross - Oscar II
Olav Gullvåg fortel i
boka - Anders Svor og Svor-museet - som kom ut i
1954, at kunstnarlivet til Anders Svor byrja med at han
laga eit knivskaft etter skaftet på ein tollekniv han
fann ein dag han var ute og gjette. I gutedagane eller
dei fyrste ungdomsåra skar han óg ut ein kross eller eit
"krusifiks" med kong Oscar II i midten, etter portrettet
av kongen på to-kronestykka. Øvst sette han kongskrona
over ein kvinnefigur (Mor Noreg), og ytst på armane
monogrammet til kongen.
Christian Michelsen
Denne merkelege
kongskrossen er det eine kunstverket i Svormuseet som
kan "stillast ut" som eit 1905-minnesmerke i
jubileumsåret 2005. Det andre er ei portrettbyste i
bronse av Christian Michelsen (1857-1925), laga i 1906
og i si tid utstilt på fleire utstillingar:
Kunstforeningen i Oslo 1906, Blomqvist Kunsthandel Oslo,
1906, statens årlege kunstutstilling "Høstutstillingen",
Oslo i 1907, og Noregs Jubileumsutstilling i Oslo 1914.
Bysta er no oppbevart i Svormuseet saman med tre ulike
gipseksemplar. Dessutan har museet fire utgåver
"portrettfigurar Christian Michelsen, ståande," alt i
følgje boka til Gullvåg og Svor.
Tre andre i 7. juni-regjeringa
Utanom
sjefen for 7. juni-regjeringa, har Anders Svor modellert
tre av ministrane: 1) Sofus A.B. Arctander (1845-1924),
2) Gunnar Knudsen (1848-1928), i Stortinget, og 3)
Jørgen Løvland (1848-1922), på Vår Frelsers gravlund,
reist av Noregs Mållag m.fl. Ved avdukinga 7. juni 1928
heldt professor Halvdan Koth avdukingstalen.
|